Schmidt & Schmidt компаниясы Польша Республикасында берілген құжаттарды заңдастыру – апостильдеу қызметтерін ұсынады.
Польшада берілген құжаттарды Қазақстан Республикасының соттарына немесе өзге де мемлекеттік органдарына ұсыну үшін оларды заңдастыру рәсімінен өткізу қажет. Соның нәтижесінде мұндай құжаттар ҚР аумағында заңды күшке ие болады.
Польша 1961 жылғы 5 қазандағы Гаага конвенциясының қатысушысы болып табылады, ол құжаттарды апостиль қою арқылы жеңілдетілген тәртіппен заңдастыруға мүмкіндік береді. Польша құжаттарды жеңілдетілген заңдастыру туралы Гаага конвенциясына 2004 жылғы 19 қарашада қосылды, ал 2005 жылғы 14 тамызда аталған Конвенция күшіне енді.
Польшада апостиль қоюға уәкілетті құзыретті органдар
- Сыртқы істер министрлігі (Ministerstwo Spraw Zagranicznych) — Польшада апостиль беруге жауапты негізгі орган. Ол құжаттардың кең ауқымын қарайды және олардың халықаралық қолдануға арналған түпнұсқалығы мен жарамдылығын растайды.
- Академиялық алмасудың ұлттық агенттігі (Narodowa Agencja Wymiany Akademickiej, NAWA) — негізінен дипломдар, ғылыми дәрежелер беру туралы куәліктер (PhD, Habilitation), сондай-ақ олардың көшірмелері мен үзінділері сияқты академиялық құжаттарды апостильдеуге жауапты.
- Мәдениет және ұлттық мұра министрлігі (Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego) — оның көркем білім беру департаменті өнер мектептері берген құжаттарға апостиль қоюға уәкілетті. Оларға шетелде пайдалануға арналған куәліктер, дипломдар, оқу құжаттары мен анықтамалар жатады.
- Білім және ғылым министрлігі (Ministerstwo Edukacji i Nauki) — білім беру құжаттарына апостиль беретін тағы бір орган. Ол 2016 жылғы 14 желтоқсандағы Білім туралы заңның 8(5)(2)(c) бабына сәйкес Польша мектептері мен кәсіби оқу орындары берген куәліктермен айналысады.
- Мектептік қадағалау органдары (Kuratorium Oświaty) — бастауыш және орта мектептерге, сондай-ақ қосымша және практикалық білім беру мекемелеріне қатысты, шетелде қолдануға арналған құжаттарды апостильдеумен айналысады.
- Аймақтық емтихан комиссияларының директорлары (Okręgowa Komisja Egzaminacyjna) — білім беру қызметіне қатысты жекелеген құжаттарға апостиль қоюға уәкілетті.
Польшада құжаттарды заңдастыру процесі лауазымды тұлғаның қолтаңбасының түпнұсқалығын, мөрдің шынайылығын және құжатқа қол қоюға өкілеттігін тексеруді қамтиды. Осы рәсімнен кейін құжатқа арнайы жапсырма – апостиль жапсырылады. Әдетте апостиль құжаттың артқы бетіне қойылады.
Кейбір құжаттар Сыртқы істер министрлігінде заңдастырылмас бұрын қосымша куәландыруды талап етеді.
- Нотариалдық актілер, сенімхаттар, нотариалды куәландырылған құжат көшірмелері және сот шешімдері тиісті округтік соттың төрағасы тарапынан куәландырылуы тиіс.
- Жоғары оқу орындарының дипломдары Ғылым және жоғары білім министрлігімен сертификатталады. Әскери білім туралы дипломдарды Ұлттық қорғаныс министрлігі, медициналық дипломдарды Денсаулық сақтау министрлігі куәландырады.
- Мектептегі білім туралы дипломдар Ұлттық білім министрлігімен куәландырылады.
- Кәсіби білім туралы сертификаттар Польша қолөнершілер қауымдастығымен куәландырылады.
- Коммерциялық құжаттар Польша Сауда-өнеркәсіп палатасында куәландырылады.
Польшадағы апостиль поляк және ағылшын тілдерінде рәсімделетін, қабырғасының өлшемі кемінде 9 сантиметр болатын төртбұрышты жапсырма болып табылады. Онда міндетті түрде «Apostille» атауы және 1961 жылғы Гаага конвенциясына сілтеме (Convention de La Haye du 5 octobre 1961) көрсетіледі. Апостильде уәкілетті органның мөрі, апостиль қойған лауазымды тұлғаның қолы, сондай-ақ күні мен бірегей нөмірі көрсетіледі.
Құжат түрлері
| Апостиль қоюға жататын құжаттар | Апостиль қоюға жатпайтын құжаттар |
|---|---|
|
|
Апостильдің жарамдылық мерзімі шектелмеген, бірақ құжаттардың өз мерзімдеріне шектеулер қойылуы мүмкін.
Польшадағы құжаттарға апостиль қою ерекшеліктері мен талаптары
- Құжат түпнұсқа немесе құзырлы орган берген нотариалды куәландырылған көшірме болуы тиіс.
- Құжат толық және дәл ақпаратты қамтуы қажет.
- Құжат оны берген елдің ресми тілінде немесе апостиль сұралған елдің ресми тіліне аударылған болуы тиіс.
- Апостиль құзырлы орган тарапынан белгіленген тәртіппен қойылады.
Апостиль біртұтас форматта жасалады. Польшада ол лейбл түрінде, қызметкердің қолымен, ресми мөрімен және голограммасымен беріледі.
Польшадағы білім беру құжаттарын шетелде пайдалану үшін заңдастыру
Польшада берілген білім беру құжаттары — мектеп аттестаттары, университет дипломдары, бағалар ведомостарынан үзінділер, оқу орнына қабылдау туралы анықтамалар және мектеп немесе университеттен алынған басқа да анықтамалар — шетелде заңды күшіне ие болуы және мойындалуы үшін олардың түпнұсқалығы расталуы қажет, яғни олар легализациядан өтуі немесе апостильмен қамтамасыз етілуі тиіс. Түпнұсқалықты растау рәсімін Польша Сыртқы істер министрлігі жүргізеді.
Қажетті құжаттар нақты жағдайға байланысты өзгеруі мүмкін, бірақ әдетте сертификатта апостильмен түпнұсқа немесе нотариалды куәландырылған көшірмелерді, ал конвенцияға қатыспайтын елдер үшін —заңдастыруған түпнұсқа сертификат немесе оның нотариалды куәландырылған көшірмесін қамтиды.
Құжаттар заңдастыру немесе апостильденуі мүмкін:
- Құжат берілген аймаққа жауапты Польша Республикасының консулы арқылы;
- Сол аумақтағы мемлекеттік білім беру органдары арқылы;
- Польша Республикасында немесе ЕО, ЭЫДҰ немесе ЕЭО мүшесі елде аккредиттелген дипломатиялық миссия немесе консулдық арқылы. Құжат берілген жерде олар сондай-ақ легализация немесе апостиль қызметтерін ұсына алады. Бұл әсіресе аттестаттарға немесе жоғары оқу орындарына қабылдауға құқық беретін құжаттарға қатысты.
ЕС ішінде қоғамдық құжаттардың түпнұсқалығының танылуы
Көптілді құжаттар (CIEC Конвенциясына сәйкес)
Азаматтық хал актілері және некеге жарамдылық туралы куәліктер, CIEC (Халықаралық азаматтық және азаматтық-құқықтық хал актілері комиссиясы) Конвенциялары үлгісінде қатысушы мемлекеттердің бірінен берілген болса, Польшада кез келген рәсімдерден босатылады.
1976 жылғы 8 қыркүйектегі Вена CIEC конвенциясына қатысушы мемлекеттер (азаматтық хал актілерінен көптілді үзінділерді: туу, некеге тұру және қайтыс болу куәліктерін беру туралы):
- Австрия, Германия, Босния мен Герцеговина, Болгария, Эстония, Италия, Кабо-Верде, Кипр, Литва, Люксембург, Солтүстік Македония, Молдова, Черногория, Нидерланды, Польша, Португалия, Румыния, Швейцария, Сербия, Словения, Испания, Турция.
1976 жылғы 5 қыркүйектегі Мюнхен CIEC конвенциясына қатысушы мемлекеттер (көптілді некеге тұруға жарамдылық куәліктерін беру туралы):
2016 жылғы 6 шілдедегі қоғамдық құжаттар туралы (ЕС) 2016/1191 Ережесі
Сонымен қатар, 2016 жылғы 6 шілдедегі қоғамдық құжаттар туралы (ЕС) 2016/1191 Ережесі кейбір қоғамдық құжаттарды бір ЕС мемлекетінде ұсыну қажет болғанымен, басқа мемлекетте берілген жағдайда қарауды жеңілдетеді. Бұл құжаттарды апостиль арқылы түпнұсқалығы расталудан босатады, әкімшілік жүктемені азайту және азаматтар үшін шығындарды төмендету мақсатында жасалған.
Польша құжаттарын шетелде қолдану үшін консулдық заңдастыру
Егер польша құжаты Гаага конвенциясын мойындамайтын елде пайдаланылуы қажет болса, мысалы, Біріккен Араб Әмірліктерінде немесе келісімге қатыспайтын басқа мемлекеттерде, консулдық легализациялау процедурасы қолданылады, оны «консулдық куәландыру» деп те атайды. Апостильді қабылдайтын және қолданатын елдердің толық тізімін мұнда көруге болады.
Польшада берілген құжатты консулдық заңдастыру үшін ол шетелде қолдану үшін арнайы қоғамдық нотариус арқылы рәсімделуі қажет. Нотариус түпнұсқаның негізінде нотариалды акт жасайды, ол нотариалды куәландырылған түпнұсқа көшірмесін және оның түпнұсқалығының растамасын қамтиды. Содан кейін нотариалды куәландырылған құжаттар нотариус тіркелген аймаққа жауапты Сыртқы істер басқармасында расталуы тиіс. Осыдан кейін құжат Генералды консулдықта легализациялануы мүмкін.
Консулдық заңдастыру — бұл шетелдік мемлекеттің құқықтық жүйесі құжатты заңды деп таныуы үшін заңдық құжаттың түпнұсқалығын растау немесе куәландыру процесі. Бұл процедура құжат пайдаланылатын елдің дипломатиялық немесе консулдық өкілі арқылы жүзеге асырылады.
Консулдық заңдастыру процедурасы апостильге қарағанда күрделірек, ұзаққа созылатын және қымбатқа түсетін процесс. Егер апостиль әдетте бір қадамда рәсімделсе, консулдық заңдастыру бірнеше алдын ала куәландырылуларды талап етеді, кейін ғана қоғамдық құжат елдегі өкілдік немесе консулдық арқылы куәландырылуы мүмкін.
Әдетте, құжат елдегі ресми тілге аударылуы тиіс. Заңдастыру тәртібі туралы шешімді дипломатиялық өкілдік қабылдайды.
Апостиль мен консулдық заңдастыруның негізгі айырмашылықтары
Апостиль мен консулдық заңдастыруның ортақтығы — екі процедура да ресми құжаттың түпнұсқалығын растайды, оны басқа елдің мекемелерінде пайдалану үшін. Алайда, олардың арасында көптеген айырмашылықтар бар.
| Апостиль | Консульдык заңдандыру | |
|---|---|---|
| Құқықтық күші | Құжатты жеңілдетілген легализация туралы Гаага конвенциясына қосылған барлық елдерде пайдалануға болады. | Гаага конвенциясына қатыспайтын бір немесе екі ел арасындағы қолдануға немесе қатысушы елдердің біреуі екінші елдің қосылуына қарсылық білдірген жағдайда қолданылады. |
| Күрделілік | Орташа. Апостиль алу үшін құжатты берген елдің уәкілетті органына жүгіну қажет. | Жоғары. Консулдық заңдастыру бірнеше мемлекеттік орган мен құжатты қабылдайтын елдің дипломатиялық өкілдігінің қатысуын талап етеді. |
| Алдын ала куәландыру | Әдетте қажет емес. | Міндетті. |
| Құжат берілген елде тағайындалған елдің елшілігінде куәландыру | Тағайындалған елдің консулдығына жүгіну қажет емес. | Заңдастыруның соңғы кезеңі болып табылады. |
Польшада құжаттарды алу
Кейде азаматтық жағдайға қатысты құжаттар жоғалып кетуі немесе зақымдалуы мүмкін, немесе құжаттардың өзекті көшірмелерін алу қажет болады. Мұндай жағдайда құжаттардың дубликаттарын алу қажет. Әсіресе Польшадан кеткен адамдар бұл процедурада қиындықтарға тап болуы мүмкін. Біздің қызмет Польшада құжаттарды қашықтықтан алу мүмкіндігін береді және құжатты әлемнің кез келген нүктесіне курьер арқылы жеткізе аламыз.
Құжаттарды нотариалды аудару
Көбінесе мемлекеттік органдар тек мемлекеттік тілде жасалған құжаттарды қабылдайды. Сондықтан шетелдік құжаттарды тағайындалған елде пайдалану үшін, апостильмен куәландырылған және шетел тілінде жасалған құжаттарды аудару және аударманы нотариалды куәландыру қажет. Біздің қызметіміз арқылы сіз құжаттарды қазақ немесе орыс тіліне нотариалды аударуға тапсырыс бере аласыз.
Аударма апостильмен куәландырылуы қажет пе?
Бір елде берілген және басқа елде қолдану қажет кез келген шетелдік құжат легализациялануы тиіс. Құжатты Польшада жасап, апостиль қойғаннан кейін орыс тіліне аударсаңыз да, ол әлі де шетелдік құжат ретінде саналады, оған апостиль қою қажет болады. Сондықтан көптеген органдар Польшадан куәландырылған аудармаларды қабылдамауы мүмкін. Мұны болдырмау үшін құжатты пайдаланылатын елде аударған дұрыс.